Ona tili va adabiyot, tarix hamda geografiyadan milliy sertifikat imtihoniga ro‘yxatdan o‘tish 21-noyabrdan 4-dekabrgacha my.gov.uz orqali davom etadi, to‘lov 5-dekabrgacha qilinadi. Imtihon to‘lovi 594 000 so‘m, maktab o‘qituvchisi esa uning yarmini to‘laydi. Sertifikat olgan birinchi toifali ona tili yoki tarix o‘qituvchisining tarif stavkasiga har oy taxminan 2,49 mln so‘m ustama qo‘shiladi.
Ro‘yxatdan o‘tish muddatini Bilim va malakalarni baholash agentligi e’lon qildi. Oktyabrdagi imtihonlar natijalari 20-noyabrda my.gov.uz’da chiqdi, keyingi bosqich aynan shu uch fandan bo‘ladi.
Quyida to‘lov qancha ekanini, o‘qituvchi sertifikat evaziga oyiga qancha ustama olishini va ro‘yxatdan o‘tish tartibini hujjatlar asosida hisobladik.
Milliy sertifikat imtihoni qancha turadi?
To‘liq to‘lov — 594 000 so‘m. Vazirlar Mahkamasining 646-son qarori bilan tasdiqlangan nizomga ko‘ra, to‘lov ariza berilgan kundagi bazaviy hisoblash miqdorining (BHM) 1,5 baravari, portal orqali ro‘yxatdan o‘tilgani uchun esa uning 90 foizi undiriladi.
Hisob: 440 000 × 1,5 = 660 000 so‘m; 660 000 × 90% = 594 000 so‘m. Amaldagi BHM qiymatini asosiy ko‘rsatkichlar sahifasida ko‘rish mumkin.
Nizomga 2026-yil aprelda qo‘shilgan 18¹-bandga ko‘ra, ta’lim muassasasida mehnat shartnomasi bilan ishlaydigan pedagogdan belgilangan to‘lov summasining 50 foizi olinadi. Bu 660 000 so‘mning yarmi — 330 000 so‘m. Portal uchun 90 foiz qoidasi ham qo‘llansa, summa 297 000 so‘mga tushadi. Aniq summa my.gov.uz’da berilgan hisob raqamida ko‘rinadi.
Boshqa chegirmalar ham bor:
- “kambag‘al oila” toifasidagi oilalar a’zolari, I va II guruh nogironligi bo‘lganlar va nogironligi bo‘lgan bolalar — 50 foiz;
- “davlat ta’minotidagi oila” a’zolari — 75 foiz.
Sertifikat uchun o‘qituvchiga qancha ustama to‘lanadi?
Ona tili va adabiyot hamda tarix o‘qituvchisiga — tarif stavkasining 50 foizi, geografiya o‘qituvchisiga — 20 foizi. Ikkala ustama ham har oy to‘lanadi.
50 foizlik ustama Prezidentning PF-37-son Farmonining 12-bandida belgilangan va 2025-yil 1-yanvardan amalda. U umumiy o‘rta ta’lim muassasalarida ona tili va adabiyot hamda tarix fanlaridan “tegishli darajadagi” milliy sertifikati bor o‘qituvchilarga tegishli. Geografiya kabi boshqa umumta’lim fanlari uchun 20 foiz stavka PF-134-son Farmonning 9-bandida yozilgan.
Biz ustamani o‘qituvchining toifasiga qarab hisobladik. Tarif stavkalari — attestatsiyadan keyin oylik qanchaga o‘zgarishi haqidagi hisobimizdagi summalar (koeffitsiyent × 1 360 000 so‘m, soliqdan oldin):
| Toifa | Tarif stavkasi (1 stavka) | Ustama 50% (ona tili, tarix) | Ustama 20% (geografiya) |
|---|---|---|---|
| Oliy ma’lumotli | 3 992 960 so‘m | 1 996 480 so‘m | 798 592 so‘m |
| Ikkinchi toifa | 4 470 320 so‘m | 2 235 160 so‘m | 894 064 so‘m |
| Birinchi toifa | 4 980 320 so‘m | 2 490 160 so‘m | 996 064 so‘m |
| Oliy toifa | 5 503 920 so‘m | 2 751 960 so‘m | 1 100 784 so‘m |
Shartli misol: birinchi toifali tarix o‘qituvchisi 330 000 so‘m to‘lab imtihon topshiradi va ustama beriladigan darajadagi sertifikat oladi. Unga oyiga 2 490 160 so‘m (12 foiz soliqdan keyin taxminan 2,19 mln so‘m) ustama qo‘shiladi. Ya’ni imtihon to‘lovi birinchi oydayoq bir necha baravar qoplanadi. Ustama 1 stavka uchun hisoblangan, haqiqiy summa yuklama va buxgalteriya hisobiga qarab farq qilishi mumkin. O‘z oyligingizni ish haqi kalkulyatorida hisoblashingiz mumkin.
Ustama qaysi darajaga va qancha muddat beriladi?
Muddat — ko‘pi bilan uch yil, daraja esa farmonda aniq yozilmagan: unda “tegishli darajadagi sertifikat” deyilgan. Shuning uchun ariza berishdan oldin maktab buxgalteriyasi yoki tuman maktabgacha va maktab ta’limi bo‘limidan qaysi daraja hisobga olinishini aniqlab oling. Natijalar Rash modeli bo‘yicha baholanadi: A+ — 70 balldan yuqori, A — 65–69,9, B+ — 60–64,9, B — 55–59,9, C+ — 50–54,9, C — 46–49,9 ball.
Sertifikat uch yil amal qiladi. PF-134-son Farmonga ko‘ra, ustama sertifikat amal qilish muddati davomida, lekin uch yildan ko‘p bo‘lmagan muddatda to‘lanadi.
Abituriyent uchun ham foydasi bor: A+ va A darajali sertifikat oliy ta’limga kirishda shu fan bo‘yicha belgilangan eng yuqori ball sifatida hisoblanadi, past darajalar esa ulushiga mos ball beradi.
Ro‘yxatdan o‘tish uchun nima qilish kerak?
Ariza faqat onlayn — my.gov.uz orqali beriladi, muddat 4-dekabrda tugaydi. Tartib quyidagicha:
- my.gov.uz’ga OneID orqali kiring va milliy sertifikat imtihoniga ariza xizmatini tanlang.
- Fanni (ona tili va adabiyot — o‘zbek, rus yoki qoraqalpoq tilida, tarix yoki geografiya) va hududni belgilang.
- Pedagog bo‘lsangiz, hisob raqamidagi summa chegirma bilan chiqqanini tekshiring.
- To‘lovni 5-dekabrgacha hisob raqami bo‘yicha amalga oshiring.
- Imtihon sanasi ro‘yxatdan o‘tish yakunlangach, arizachilar soni va hududlar bo‘yicha belgilanadi hamda kamida 7 kun oldin e’lon qilinadi.
Imtihonga bora olmasam, to‘lov qaytadimi?
Uzrli sabab bo‘lsa — ha, uzrsiz kelmasangiz yoki kechiksangiz — yo‘q. Nizomning 19-bandiga ko‘ra, imtihonga bora olmasligingizni kamida uch kun oldin portal orqali agentlikka bildirasiz.
Kasallik yoki oila a’zosining vafoti kabi uzrli sabab bo‘lsa, tasdiqlovchi hujjat imtihondan keyin besh ish kunidan kechiktirmay topshiriladi. Shunda keyingi imtihonga qayta to‘lovsiz yozilish yoki pulni qaytarishni so‘rash mumkin. Kechikkan yoki uzrsiz kelmagan talabgorning to‘lovi qaytarilmaydi (20-band).
Oktyabr imtihoni natijasiga rozi bo‘lmaganlar esa natija e’lon qilingan kundan boshlab 5 kun ichida apellyatsiya berishi mumkin.




